| |
|
|
|
|
|
Bluetoothe nedir? |
|
|
|
Yazar Yönetici
|
|
Thursday, 02 June 2005 |
|
Bluetooth |
Metin ALTAY
|
Metin ALTAY
Elektronik Yük. Müh.
HC, Elektronik Tasarım Bölümü
Aselsan
BLUETOOTH
Kablosuz Bağlantı:
Son yıllarda adı sıkça duyulmaya başlanan Bluetooth nedir? Daha çok
bilgisayarlarla yazıcılar arasındaki kablonun yerini alacağı vurgulanan
Bluetooth acaba daha başka neler getirecek? Ne gibi uygulama alanları
olabilir? Teknik altyapısı nasıldır? ısmi neden Bluetooth’dur? Bu gibi
soruların yanıtları kısa ve anlaşılabilir bir dille aşağıda
yanıtlanmaya çalışılmıştır.
Bluetooth nedir?
Bluetooth, kablosuz kısa-mesafeli, ses ve veri haberleşmesini sağlamak
için oluşturulmuş ve standard çalışmaları hala devam eden bir sisteme
verilen addır. Bugün pek çok insanın kullandığı televizyonların uzaktan
kumandası, aslında Bluetooth’un atası sayılabilir. Ancak aradaki en
büyük fark, şu an kullanılmakta olan uzaktan kumandalar (TV vb.), IrDA
(infra Red Data Association), kızıl ötesi ışık ile veri iletişimini
sağlamaktadır. Bluetooth’da ise 2.4 GHz’de radyo dalgaları
kullanılmaktadır, dolayısıyla IrDA gibi doğrudan görüş hattı
gerektirmemenin üstünlüğünü sunmaktadır.
Bluetooth ismi:
Bluetooth adı, 940 ve 981 yılları arasında yaşamış olan, Danimarka
kralı Harald Blatand’dan gelmektedir. Kral Blatand yönetimi süresince
ülkesindeki insanların birbirleriyle konuşmalarını dolayısıyla
yakınlaşmalarını sağlamıştır ve Danimarka ile Norveç’i birleştirmiştir.
Aslında bir Viking olan kral Blatand’ın adı ıngilizceye Bluetooth
olarak geçmiş, kısa-mesafeli haberleşme sistemi fikrini ortaya atanlar
tarafından bu sisteme, Kral Harald Bluetooth’un anısına atfen,
Bluetooth adı verilmiştir. Bugün, insanların birbirleriyle konuşmasını
salık veren ve Norveç ile Danimarka’nın birleşmesini sağlayan Kral
Bluetooth’un adı, cihazların birbiriyle haberleşmesini ve bilgisayarlar
ile telekom dünyasının birleşmesini sağlayan sistemin adıdır.
Bluetooth fikri:
Bluetooth fikri ilk kez 1994 yılında Ericsson firması tarafından
gündeme getirilmiştir. ılk olarak cep telefonları ile dizüstü
bilgisayarları biribirine kablosuz olarak bağlama düşüncesiyle ortaya
çıkmış, daha sonra mobil veri (data) kullanımının daha çok artacağı
görülünce tüm kısa-mesafeli veri ve ses haberleşmesini içerisine alacak
bir sisteme dönüştürülmüştür. Önümüzdeki yıllarda, daha önce mobil ses
iletişimi gelişiminde olduğu gibi, mobil veri iletişimininde
yaygılaşacağına kesin gözüyle bakılmaktadır. Bu gelişimin Bluetooth ile
birlikte olacağı ise kaçınılmazdır.
Bluetooth Özel Çalışma Grubu (Bluetooth SIG):
ıster haberleşme, isterse farklı bir alan olsun, Dünya genelinde
standartlar devletin kontrolündeki belli kurumlar veya kar-gütmeyen
organizasyonlar tarafından belirlenir. Örneğin Avrupa’daki haberleşme
sistemlerinin standartları ETSI tarafından, Amerikadaki bazı
standartlar ise ANSI tarafından tanımlanır. Türkiye’de ise TSE pek çok
standardı belirler ya da ETSI gibi gruplar ile işbirliği yaparak bu
standartları oluşturur. Bluetooth ise bu konuda farklı bir yapıya
sahiptir. Geleneksel yapılanmanın tersine Bluetooth standartları
Bluetooth SIG (Special Interest Group) adı verilen Bluetooth Özel ılgi
Grubu tarafından belirlenmektedir. Bu grup ilk olarak Ericsson, Nokia,
IBM, Intel ve Toshiba tarafından kurulmuş, daha sonra bu gruba
aralarında Motorola, 3Com, Microsoft, Lucent, Qualcomm gibi dev
firmaların da bulunduğu yaklaşık 1500 firma katılmıştır. Bu firmalar
sürekli bir işbirliği içerisinde çalışmalarını sürdürmektedirler.
Bluetooth standartları, diğer standartların aksine, tümüyle ücretsiz olarak herkese açık standartlardır.
Bluetooth’un kullanım alanı:
Bluetooth’un kullanım alanı olabildiğince geniştir. Kısa-mesafeli
haberleşmede hayal edilebilecek pek çok şeye alt yapı
sağlayabilmektedir. Bir kaç örnek vermek gerekirse:
-Bilgisayarınızın, yazıcınızın, farenizin kablolarını atabilir, tümüyle kablosuz bağlatıya geçebilirsiniz,
-Bluetooth ile donatılmış cep telefonunuzu çantanızda taşırken,
kulağınıza takılı olan kulaklık-mikrofon ile telefon konuşmanızı
yapabilirsiniz,
-Arabanızla yolculuk ederken arabanızda bir sorun olduğunda
Bluetooth’lu arabanız ve cep telefonunuz aracılığı ile arabanızın tüm
diyagnostik bilgilerini servise aktarabilir, hatta servisin aynı
altyapı üzerinde arabanıza müdahale etmesini sağlayabilirsiniz,
-Amerika’da, tümüyle Bluetooth altyapısına geçmiş olan “Holiday Inn
Hotel”in lobisinde otururken, cebinizden Bluetooth’lu “e-mail
kalem”inizi çıkarıp bir kağıdın üzerine istediklerinizi yazip “Gönder”
tuşuna basarak e-postanızı gönderebilirsiniz.
-Bluetooth’lu arabanızla Boğaz Köprüsünden veya herhangi bir otoyol
gişesinden beklemeden geçiş yaparken arabanız gişe ile haberleşip kredi
kartınızdan gerekli ödemeyi otomatik olarak yapabilir. Aynı araçla,
aynı işlemi Avrupa gezisine çıktığınızda da yapabilirsiniz.
Daha pek çok bunlar gibi pek çok örnekler verilebilir.
Teknik altyapı:
Bluetooth standardı 10 metre uzaklığa kadar ses ve veri haberleşmesinin
sağlanmasını öngörmektedir. Ancak opsiyon olarak bu uzaklık 100 metreye
çıkabilmektedir. Haberleşme radyo-link bir yapıyla sağlanmakta ve kanal
başına asimetrik 723.2 kbit/sn, simetrik olarak ise 433.9 kbit/sn’lik
veri haberleşmesini, aynı anda 64 kbit’lik 3 adet senkron ses kanalını
ve aynı anda bir adet senkron ses, bir adet asenkron veri kanalını da
destekleyebilmektedir
Frekans bandı 2.4 GHz ile 2.48 GHz arasındadır. Bu bandın kullanımı
lisanssız olup endüstriyel, bilimsel ve medikal (ISM) bant olarak
adlandırılmaktadır. Kanal sayısı 1 MHz’lik aralıklarla toplam 79 adet
olmakla birlikte Fransa ve Japonya’da 23 adedi kullanılmaktadır. Giriş
tekniği olarak, Zaman Bölmeli Çoklu Giriş (TDMA, Time Division Multiple
Access) tekniğinin bir türevi olan Zaman Bölmeli ıkileme (TDD, Time
Division Duplexing) tekniği kullanılmaktadır. Çevre gürültülerine
bağışık olabilmesi için ise Frekans Atlamalı Yayılmış Spectrum (FHSS,
Frequency Hopping Spread Spectrum) tekniğini FM modülasyonla
birleştirerek kullanmaktadır. Taşıyıcı frekansı saniyede 1600 atlama
yapmakta, bir başka değişle saniyede 1600 defa kanal değiştirmekte,
dolayısıyla ortam gürültüsü ve karışımdan etkilenme asgari düzeye
inmektedir. Temel band (Baseband) modülasyonu olarak da GFSK (Gaussian
Frequency Shift Keying) modülasyon tekniği kullanılmaktadır.
RF (Radyo Frekansı) çıkış gücü nominal 0dBm (1 mW), opsiyon olarak da 20dBm (100 mW) olarak belirlenmiştir.
Bluetooth’un cihaz başına hedef maliyeti ise 5 USD’nin altındadır.
kaynak: http://e-dergi.emo.org.tr/index.php?yazi=6&y=2002&s=3
|
|
|
Son Güncelleme ( Thursday, 02 June 2005 )
|
|
|
|
|
|
Bluetooth Nedir
